چشم یکی از اعضای مهم بدن است که برای درک و تشخیص شکل، فاصله، بعد و رنگ اشیا مورد استفاده قرار می‌گیرد. دستگاه بینایی شامل کره چشم، ضمایم چشم و عضلات گرداننده آن است.
چون تقریباً 13 درصد دانش‌آموزان دبیرستان و 26 درصد دانشجویان از عینک استفاده می‌کنند باید علائمی را که به بررسی کار چشم و کیفیت بینایی ارتباط دارد شناخت و قبل از آنکه آسیبی به چشم وارد شود به پیشگیری پرداخت. علائم هشداردهنده به دستگاه بینایی عبارت‌اند از سردردهای مزمن، ناراحتی و التهاب چشم موقع مطالعه، مشکل در خواندن خطوط ریز، تنگی میدان بینایی، تار و لکه‌دار دیدن است.
برای داشتن بینایی مطلوب، معاینه منظم چشم‌ها، شناسایی و رفع مشکلات چشمی، آشنایی با عوارض چشمی و مراقبت و پیشگیری از عوارض چشمی ضروری است.
- برای پیشگیری و کاهش روند نزدیک‌بینی، توصیه می‌شود کودکان روزانه حداقل دو ساعت فعالیت فیزیکی در فضای باز و زیر نور خورشید داشته باشند.
- بهتر است کودکان به‌جای استفاده طولانی‌مدت از صفحات نمایش (موبایل، تبلت و …)، از بازی‌های فکری و فعالیت‌های بدنی بهره‌مند شوند.
- انجام معاینه سالانه چشم جهت سنجش و اطمینان از سلامت بینایی کودکان کاملاً ضروری است.
کارشناسان حوزه سلامت کودک هم تأکید می‌کنند که والدین باید با مدیریت زمان استفاده از تبلت و تلفن همراه، فرزندان خود را به سمت انجام فعالیت‌های بدنی سوق دهند.
چشم یکی از اعضای مهم بدن است که برای درک و تشخیص شکل، فاصله، بعد و رنگ اشیا مورد استفاده قرار می‌گیرد. بینایی‌سنج می‌تواند میزان بینایی افراد را بسنجد و در صورت لزوم، عینک یا لنز مناسبی تجویز و تنبلی چشم را درمان کند. چشم‌پزشک می‌تواند با معاینه چشم‌ها، انواع اختلالات بینایی عیوب انکساری، کوررنگی، تنبلی چشم، دوبینی، انحراف چشم و سایر بیماری‌های چشمی را تشخیص دهد. • باید با استفاده از کلاه‌های لبه‌پهن و عینک‌های آفتابی در مقابل اشعه فرابنفش، خطر این قبیل آسیب‌های چشمی را کاهش داد. دانستنی‌های از عینک • محافظت 99 درصدی در مقابل اشعه فرابنفش: زیاد قرار گرفتن در معرض اشعه فرابنفش نور خورشید می‌تواند تهدیدی برای سلامت چشم باشد.
مراقبت از چشم و راهکارهای پیشنهادی
سالانه افراد زیادی به دلیل آسیب چشمی به بیمارستان‌ها مراجعه می‌کنند. بیشتر این آسیب‌دیدگان کودکان هستند. برخی از علل آسیب‌های چشمی و روش‌های پیشگیری از آن‌ها به این شرح است:
• آسیب‌های ایجاد شده هنگام ورزش و بازی مثلاً بازی تنیس، بسکتبال، فوتبال، چوگان و …
• با استفاده از محافظ‌های چشمی می‌توان از عوارض چشمی جلوگیری کرد.
• عینک‌های معمولی که پزشکان تجویز می‌کنند از شیشه‌های سخت یا پلاستیک‌های فشرده ساخته می‌شوند و به همین دلیل از تحمل کافی برای مقاومت در مقابل آسیب حین ورزش و بازی برخوردار نیستند.
• استفاده از لنز هنگام ورزش و بازی می‌تواند آسیب‌دیدگی‌های ناگوارتری را ایجاد کند.
• آسیب‌های ناشی از تفنگ بادی، قلاب‌سنگ و آتش‌بازی می‌تواند باعث آسیب‌دیدگی شدید چشم و اختلال مادام‌العمر بینایی شود. نفوذ ساچمه تفنگ بادی به درون حدقه چشم می‌تواند به از دست دادن کامل بینایی بینجامد.
• برخی مواد شیمیایی مانند کلر استخرها نیز می‌توانند حساسیت‌های چشمی را در پی داشته باشند. علامت اصلی این قبیل آسیب‌های چشمی، سوزش چشم است.
• اگر استخر می‌روید، باید با استفاده از عینک مخصوص شنا خطر بروز این قبیل آسیب‌ها را به حداقل برسانید.
• سروکار داشتن با مواد شیمیایی خطرناکی مانند سفیدکننده‌ها، حشره‌کش‌ها و شوینده‌ها هم می‌تواند سلامت چشم‌ها را تهدید کند.
• در این مواقع نیز استفاده از عینک‌های ایمنی الزامی است.
• قرار گرفتن در معرض نور آفتاب به دلیل عوارض زیان‌بار اشعه فرابنفش نور خورشید می‌تواند به آسیب‌های چشمی بینجامد.
• باید با استفاده از کلاه‌های لبه‌پهن و عینک‌های آفتابی در مقابل اشعه فرابنفش، خطر این قبیل آسیب‌های چشمی را کاهش داد.
